Maraming Wika, mas marami ang mabahong isda!
Paumanhin sa mga na-offend ng naunang title.
Ano nga ba ang nagbubuklod-buklod sa mga mamamayan ng kapuluang ito? Hindi, ang relihiyong Katolisismo. Hindi, ang gobyerno ni Gloria Macapagal-Arroyo. Hindi, si Kris Aquino. Hindi, ang Wowowee. Hindi, ang balut. Hindi ang Team Pilipinas. Hindi, ang Wikang Filipino.
Ang Canaman, isa sa pinakamatandang parokya at bayan sa Bicol at may pinaka-purong diyalekto ng Bikol ayon sa isang Heswitang linggwista, ay nagdiriwang ng ika-408ng fyesta nito ngayon. Simula nung August 6, gabi-gabi ang programa sa aming plaza. Napaka-ironic ng mga programa. Wala gaanong pretty sa Pretty Boy. Iisa lang ang lumahok sa Miss Gay na mula sa Canaman at karamihan ay mula sa Naga City, may taga-Iriga City at Legazpi City pa. Kung gaano katagal nasundan ang Miss (nung 2003 yung huli) ganun din kahaba ang coronation night (dawn?) na inabot ng 6 na oras. Meron pang Little Lady of Assumption and Little Saint Roche, para naman sa mga bata, na inorganisa ng simbahan (asan ang irony dito?). Always present ang mayor para magbigay ng kanyang mensahe na iisa lang naman: Mahalaga para sa mga Canamanon ang pagiging isang komunidad, at ang “sense of community” ang nagbubuklod-buklod sa kanila noon pa man (kaya naman nung panahon ng mga Hapon, itinatag dito ang Tancong Vaca Guerilla Movement, isang hukbong bayan).
Walang maituturing na pagiging Filipino o isang Filipino bago ang taong naging ganap na bansa ang Pilipinas. Ang mga pulo ng Samar at Leyte lamang ang tinutukoy na Pilipinas sa panahon ni Ferdinand Magellan; mga kapuluan ng Luzon, Visayas, at bahagi ng Palawan at Mindanao sa panahon ng mga Kastila; at Katagalugan sa panahon ng kalayaan 1898. Ang buong kapuluan ay tinawag na Pilipinas sa mga panahon ng mga Hapon at Amerikano subalit naging makabuluhan lamang ang salitang Filipino bilang katawagan sa mga mamamayan ng buong kapuluan simula sa panahon ng kalayaan 1947 sa pamumuno ni Manuel L. Quezon, kinikilalang Ama ng Wikang Pambansa.
Bahagi ng paghahanda sa pagiging ganap na bansa mula sa isang Komonwelt patungo sa isang Republika, noong 1938, binuo ang National Language Institute na mag-aaral sa mga wika ng kapuluan upang pumili ng magiging batayan ng pambansang wika. Hinirang ang mga kinatawan: ng mga wika sa Samar-Leyte (chairman) at Panay, ng mga wika ng Muslim, at ng mga wikang Iluko, Sinugbuanong Bisaya, Bikol at Tagalog, ang piniling batayan kinalaunan. Naging ganap na pambansang wika ito makalipas ang dalawang taon at naging isa sa mga opisyal na wika kabilang ang Kastila at Ingles ng maging ganap na bansa ang Pilipinas o isang taon buhat ng maitatag ang United Nations.
- Binuo ang United Nations matapos ang World War II na may hangaring makisangkot sa hidwaan ng mga bansa upang maiwasan ang digmaan. Bagamat mayroon lamang itong 51 orihinal na myembrong bansa na may iba’t ibang wika, kultura at paniniwala (kabilang ang Pilipinas, Belarus, Ukraine at India na noon ay hindi ganap na malaya), lima ang opisyal na wika nito: Intsik, Ingles, Kastila, Pranses at Ruso (idinagdag ang Arabiko noong 1973 sumapi ang mga bansang nagsasalita nito).
Para sa bayang nagsisimulang tumayo sa sariling mga paa buhat sa pagkakalugmok ng halos apat na siglo ng pananakop ng mga dayuhan, ang pagkakapili ng iisang wika, ang katutubong wika ng mga Katipunero, mula sa mahigit 170 mga wika at diyalekto ay hindi naging magandang simulain upang pagbuklurin ang mga Filipino. Labin-isang taon ang nakalipas nang ipinakilala ang katawagang “Pilipino”, at labin-dalawang taon mula noon magpasahanggang ngayon ay “Filipino”, na tumutukoy sa pambansang wika na dahilan ng bahagyang pagtanggap dito.
- Ang India, may mamamayang umaabot sa 1.13 bilyon, ay may 415 wika at diyalekto. Labin-dalawa dito ay opisyal: Assamese/Asomiya, Bengali/Bangla, Bodo, Dogri, Gujahari, Hindi, Kannada, Kashmiri, Konkani, Maithili, Malayam, Manipuri, Marathi, Nepali, Oriya, Punjabi, Sanskrit, Santhali, Sindhi, Tamil, Telugu at Urdu. Ang South Africa naman, may 47 milyong mamamayan, ay may 24 wika at labing-isa nito ay opisyal: Afrikaans, English, Southern Ndebele, Northern Sotho, Sotho, Swati, Tsonga, Tswanan, Venda, Xhosa at Zulu. Samantala, ang United States na may mahigit 300 milyong populasyon at may 162 wika ay wala, 0 ang opisyal na wika.
Nais mang magsarili ng mga Filipino sa Cordillera at sa Muslim Mindanao subalit hindi dahil sa di-pagkakaroon ng pantay na estado ng kanilang mga wika (Maranao, Maguindanao, Tausog, Ibaloi, Kankanaey atbp.) sa wika ng mga katutubo sa Gitna at Timong Luzon (Tagalog sa anyong Filipino) kundi sa ibang kadahilanan. Ang hayagang pagtutol ng mga Cebuano sa pambansang wikang batay sa Tagalog o hindi naisasakatuparang katuturan ng Filipino ay malayong humantong sa pagsasarili nila.
Hindi isang malaking salik sa pagkakabuklod-buklod ng mga mamamayan o katatagan ng isang bansa ang wika (marami man o makaunti) bagkus ang kapayapaan, kaligtasan at kalayaang tinatamasa ng nila o nito.
Para sa Bikolanong Komisyuner:
Tagalog, Sugbuanon, Iluko, Hiligaynon, Bikol, Waray-Waray,
Kapampangan, Panggalatok, Kinaray-A,
Maguindanao, Maranao, Tausug – Maraming wika;
Matatag na bansa!
Para sa Bikolanong ako:
Isang wikang pambansa,
batay sa Tagalog na Pilipino,
ngayo’y Filipino;
Watak-watak na nasyon?
Para kay Jose Rizal:
Ang hindi magmahal sa sariling wika ay higit pa ang amoy sa mabahong isda!
Ako’y Isang Pinoy ni Florante at [ako]
Ako’y isang [Bikolanong] Pinoy sa puso’t diwa
Pinoy na isinilang sa ating bansa
Ako’y hindi sanay [noon] sa wikang mga banyaga [magin sa wikang pambansa]
Ako’y [Bikolanong] Pinoy na mayroong sariling wika[ng Bikol]
Wikang pambansa[ng binuo noong 1940] ang gamit kong salita [bukod sa sariling wika]
Bayan kong sinilangan, hangad kong lagi ang kalayaanSi Gat. Jose Rizal noo’y nagwika [circa late-1800s]
Siya ay nagpangaral sa ating bansa [o bayan, kolonya ng Espanya ang Pilipinas noon]
Ang hindi raw magmahal sa sariling wika [Bikol para sa mga Bikolano, Sugboanon para sa mga Cebuano atbp.]
ay higit pa ang amoy sa mabahong isda [isa itong figure of speech at/o fallacy]
Wikang pambansa[ng binuo noong 1940] ang gamit kong salita [bukod sa sariling wika]Bayan kong sinilangan, hangad kong lagi ang kalayaan
Sanggunian: Wikipidia, Ethnologue, The World Fact Book, Tagalog 101, PC Planets at Youtube.
PinoyBlogoSphere.com | Pinoy Bloggers Society (PBS)
presents
Wika2007 Blog Writing Contest
Theme: “Maraming Wika, Matatag na Bansa”
Sponsored by:
Ang Tinig ng Bagong Salinlahi
Sumali na sa DigitalFilipino.com Club
Sheero Media Solutions – Web Design and Development
Yehey.com – Pinoy to p’re
The Manila Bulletin Online
WikiPilipinas: The free ‘n hip Philippine Encyclopedia
The Democracy of the Pinoy Blogosphere a.k.a Malu Fernandez, Take Your Cue
You will agree with me that this social space we are creating is predominantly middle class, reflecting our middle class values and our middle class sensibilities. Ms. Fernandez should take the cue that the society in which she lives is now ruled by a free market economy. We no longer live in society where privilege is taken for granted by the privileged because wealth creation is more transparent in the exchange of money. Read here.
Ang Ikalawang Tore ni Babel
Ang blog poste na ito ay kalahok sa writing contest para sa buwan ng wika na tinatawag na Wika 2007. Kung nagustuhan nyo ang aking gawa, sana ay iboto nya ito sa darating na voting period this coming August 20 to 25. Aasahan ko boto nyo a. Walang iwanan… O eto, isang daan piso para sa boto mo…
Ang Tore ni Babel
Siguro naman ay marami sa inyo ang nakakaalam ng istorya ng tore ni Babel. Ito ay isang kuwento mula sa Bibliya kung saan binalak ng mga sinaunang tao na maging kapantay ang Diyos sa pamamagitan ng pagtatayo ng isang tore na abot hanggng langit.
Ayon sa kuwento, hindi nagustuhan ng Diyos ang balak ng mga tao kaya pinarusahan Niya ang mga ito sa pamamagitan ng pagiiba ng mga wika ng lahat ng mga tao. Dahil dito, hindi nagkaintindihan ang mga tao at hindi na natapos yung tore. Nagbuklod-buklod ang mga may magkaka-parehong wika at ito ang nagmarka ng simula ng iba’t-ibang sibilisasyon na may kanya-kanyang sariling wika dito sa mundo.
Malamang iniisp ninyo na kathang isip lamang ang kuwento na ito. Marami nang eksperto ang nag-sayang ng kanilang mga oras at lakas para pagaralan kung totoo nga ba ang tore ni Babel ngunit kahit isa sa kanila ay hindi nagwagi. Dahil dito, inasa nalang sa mga tao ang pagalam sa katotohanan: Kung papaniwalaan nila ang bibiliya o hindi.
Binalak kong alamin ang katotohanan tungkol dito sa pamamagitan ng pagreresearch sa internet, sa pagkonsulta sa mga manghuhula sa Quiapo, at sa pakikipagusap sa mga multo ng kahapon. Ngunit, tulad ng mga naunang nagbalak, ako rin ay nauwi sa pagkabigo.
Hindi ko man natuklasan ang katotohanan tungkol sa Tore ni Babel, meron naman akong natuklasan na isang nakakamanghang bagay. Ito ay tungkol sa ikalawang tore ni Babel na may kaparehong layunin tulad nung nauna. Oo, merong ikalawang tore, at ito ay itinayo sa may Pilipinas.
An Attitude Of Faith
Am in the process of completing several training sessions on Customer Care, and I thought sharing one of the work attitudes we promote will also add value to readers of this blog.Personally, I believe an attitude of faith will enable a modern employee to maintain a positive outlook in life despite the economic crunch, domestic issues and office politics.
You may ask, “what the heck is an attitude of faith”?
Please read the rest of the entry at Sonnie’s Porch
South Korean invasion?
South Koreans seem to be almost everywhere. They can be seen in schools, malls, movie houses, golf courses, trains, beaches, restaurants, markets and even in jeepneys — popular conveyances made from U.S. military jeeps. Filipinos are used to tourists staying in the country for a few weeks, but many South Koreans have been in the country for more than a year already. It is not surprising that a lot of Filipinos tend to suspect that there is a looming South Korean invasion.
Read more at Mongster’s Nest
Imperyalistang Maynila: A Wika2007 Entry
Imperyalistang Maynila : A Wika2007 Entry
sa panulat ni Baklang AJ
(English translation at the bottom of the entry)
Walang pagsisisi. Isa ako sa mga nakararami na naniniwalang ang pagsisisi sa mga bagay na nagawa at naranasan ay pag-aaksaya lamang ng panahon. Hindi ako nabubuhay sa nakaraan at hindi ko rin ugali ang pagnilayan ang mga pagkakamali ng kahapon. Natututo na lamang ako sa kanila. Marahil ito ay dulot ng aking paniniwalang ang mga naturang pagkakamali ay hindi sinasadyang maging ganoon. Naniniwala ako na ang lahat ng aking mga pagpapasiya sa nakalipas ay yaong mga pasyang itinuturing kong tama at nararapat sa mga panahong iyon.
Isa sa mga disisyong ito ay ang pagbabalik ko sa Metro Manila upang manirahan at maghanap ng trabaho. Simula pagkabata ay akin nang pinangarap na maglakad sa mga kalye ng Makati na nakadamit pang opisina, yung tinatawag nilang corporate. Naisip kong napakagandang tignan ang aking sariling nakakurbata. Pinangarap ko ring magkaroon ng sariling condominium unit sa Makati. Marami ang nagsabing ako’y isang hunghang at ang mga pangarap ko’y walang maidudulot na mabuti. Maraming nagpayo sa akin na wala ring kahihinatnan ang aking paghahanap ng trabaho at ako’y hindi magtatagumpay. Wari nila’y isang maling disisyon ang pagbabalik ng Metro Manila sapagkat noong ako’y magtatapos na sa unibersidad, maraming kumpanya ang nag-aalok sa akin ng magandang trabaho. Akin pa ring pinilit ang aking sarili na makamtan ang aking pangarap. Alam kong mahihirapan ako ngunit hindi ito naging dahilan upang aking isawalang bahala ang aking pangarap. Maraming rason upang ako’y mangamba ngunit hinanda ko na ang aking sarili. 
Isa sa mga ito ay ang aking tinatawag na Imperial Manila at ang mga nakatira rito. Base sa mga napapanood sa telebisyon at sa pinapakita ng media, natatanging-uri at mas mataas ang antas ng mga taga-Maynila kung ikukumpara sa mga galing probinsiya. Hindi ito maitatawa ng sinuman, kahit na sabihin nilang wala itong katotohanan. Para sa mga taga-probinsya, lalo na saMindanao, mababa ang tingin sa kanila ng mga taga-Maynila.
Nariyan ang mga pangungutya tungkol sa sibilisasyon sa probinsiya, “Nakakakita ka ba ng mga kalabaw sa daan tuwing papasok ka sa eskwela noong araw?” Tanong ng isang kaibigan. Sa pagkainis ay sinagot ko siya ng, “Oo, at ang mga kalabaw na ito ay abala sa pagbabasa ng balita mula sa kanilang mga laptop na konektado sa wireless hotspot ng lungsod.” Sarkastikong sagot lang ang makakapagpatahimik sa mga ito.
Nariyan rin ang pangungutya sa accent ng mga hindi taga-Maynila: “Bisaya! Ang tigas ng dila!” Pinagtatawanan kaming mga promdi dahil sa pesteng accent na ito. Naranasan ko ang walang humpay na pangungutyang ito noong ako ay nag-aral sa isang pribadong high school sa Pasig. Simula noon ay pinag-aralan ko ng maigi ang “Tagalog accent” na sa pagkakaalam ko ay maling katawagan, dapat ay “Filipino accent” (kung meron mang ganito) ang itawag dito. Ang Filipino ang wikang pambansa, Tagalog ay ang salita ng mga nasa Katagalugan. Malaking bahagi ng Filipino ay base sa Tagalog ngunit hindi ibig sabihin nito na ang Filipino at Tagalog ay iisa. Bumalik ako sa Davao, saMindanao, upang makapagtapos ng kolehiyo.
New Boholano Bishop
Pope Benedict XVI named a Boholano as the new bishop of the Diocese of Borongan, Eastern Samar. Fr. Crispin Varquez succeeds Bishop Leonardo Medroso who was assigned to the Diocese of Tagbilaran in October 2006.
Fr. “Bay” Varquez, as he is fondly called by close friends, is the outgoing vicar general in the Borongan diocese and curate of St. Joseph the Worker Parish in Tagbilaran City, Bohol. He joins 8 other Boholano bishops, out of a total of 71 in the country, now in active service, and will be the 14th Boholano bishop ever.
Read the full post at Bol-anon, a Boholano community blog.
taste the Philippines
A flavor represents a unique language that communities symbolize. Philippines have a good taste of culture that everyone is proud of. It has different flavors that made it seasoned by different taste of life. Though diverse in culture and perspective in life, we, Filipinos are strong and smooth-interpersonally bonded to each other. The difference in ways and language used is not a hindrance to achieve progress and advancement. So, whatever flavor you are, as long as you instill the love for the Country into your life as a Filipino, you contribute to the moving forward of it toward building a strong nation.
But to achieve it we must first love our Country to communicate fruitfully to one another the message of nationalism. As citizens of Philippines, a country with a gift of tongues and diverse culture must do our part to the construction of a better Philippines. To start it – one must inculcate the spirit of nationalism and integrate the language and culture in living life as Filipino. If everyone does this, a strong Nation we will be. Problems and misunderstanding will be solved and a better country we will be.
If we come to think about it Philippines have really everything in common with America nowadays except, of course, language. It is the distinction of Philippines from America, and to other countries. We are rich in language and we can converse our ideas effectively by heart.
Like a moon on the tides the Philippine Language exerts hidden power that is forcefully strong enough to unite all Filipinos to work for the betterment of the Philippines.
Enjoying our rich culture is like having a good taste which is always an asset. Our Country has a good language though of different taste, but it still blends to make a tasty end.
